تبلیغات
گوهر ناب

ادامه کتاب حجاب استاد مطهری

- « او الطفل الذین لم یظهروا علی عورات النساء »- كودكانی كه از امور جنسی بی‏خبرند ، یا توانائی كار زناشوئی ندارند
در موارد ذكر شده تنها چهار مورد اخیر قابل بحث است :

الف - زنان ( نسائهن )

در این كلمه سه احتمال داده شده است : 1 - اینكه مراد زنان مسلمان هستند . مفهوم آیه ، بنابراین قول اینست‏ كه زنان غیر مسلمان نامحرم می‏باشند و زن مسلمان باید خود را از ایشان‏ بپوشاند
2 - اینكه مراد مطلق زنان است خواه مسلمان یا غیر مسلمان
3 - اینكه مراد زنهائی است كه در خانه هستند مانند زنان خدمتكار
مفهوم این تفسیر اینست كه هر زنی به غیر از زنان داخل خانه به سایر زنان‏ نامحرم است . این احتمال به كلی مردود است زیرا یكی از مسلمات و ضروریات اسلام اینست كه زن به زن محرم است
احتمال دوم نیز ضعیف است زیرا كه در این احتمال نكته‏ای برای اضافه " نساء " به ضمیر وجود ندارد ولی طبق احتمال اول نكته این اضافه اینست كه‏ زنان كفار ، بیگانه هستند و از خودشان نمی‏باشند
حقیقت اینست كه احتمال اول قویترین احتمالات است و روایاتی هم بر طبق آن وارد شده كه برهنه شدن زن مسلمان را در برابر زنان یهودیه یا نصرانیه منع كرده است . در این روایات‏ استناد شده است به اینكه زنان غیر مسلمان ممكن است زیبائی زنان مسلمان‏ را برای شوهران یا برادران خود توصیف كنند : " « لانهن قد یصفن لازواجهن‏ و اخوتهن » "
باید توجه داشت كه در اینجا مسأله‏ای وجود دارد و آن اینست كه برای‏ هیچ زن مسلمان جایز نیست كه محاسن یعنی زیبائیهای زن دیگر را برای شوهر خود توصیف كند . وجود این تكلیف زنان مسلمان را در برابر یكدیگر تأمین‏ می‏دهد ، ولی در مورد زنان غیر مسلمان اطمینان نیست ، ممكن است آنان‏ برای مردان خود از وضع زنان مسلمان سخن بگویند . لهذا به زنان مسلمان‏ دستور داده شده است كه خود را از ایشان بپوشانند . ولی البته آیه صراحت‏ كامل ندارد به اینكه ظاهر كردن زینتها و زیبائیها در برابر آنها حرام‏ است . لهذا با قرائن و دلائل دیگر ممكن است گفته شود كه این عمل مكروه‏ است . فقها معمولا در این مسأله قائل به وجوب پوشش زن نسبت به زنان‏ غیر مسلمان نیستند و تنها به كراهت بی پوششی فتوا می‏دهند
ب - بردگان و مملوكان ( « او ما ملكت ایمانهن ») در این جمله دو احتمال است : یكی اینكه مراد خصوص كنیزان است و دیگر اینكه مراد مطلق مملوك است و شامل غلامان نیز می‏باشد . در اینجا نیز روایات مؤید تفسیر دوم است ولی فتوای فقهاء با آن هماهنگی ندارد
در روایت است كه مردی از مردم عراق - كه به واسطه مجاورت با ایران معمولا در این مسائل سختگیرتر بودند - آمد به مدینه و به‏ حضور امام صادق علیه السلام مشرف شد . به مناسبتی سخن از مردم مدینه به‏ میان آمد و آن مرد اعتراض كرد و گفت اینها زنان خود را همراه غلامان‏ می‏فرستند و احیانا زنان هنگامی كه می‏خواهند سوار شوند به كمك غلامان سوار می‏شوند ، مثلا دست روی شانه غلامان می‏گذارند و سوار می‏شوند . امام صادق‏ فرمود این كار مانعی ندارد ، و آنگاه آیه 56 از سوره احزاب را كه مفید همین معنی است قرائت فرمود : " « لا جناح علیهن فی آبائهن و لا ابنائهن‏ و لا اخوانهن و لا ابناء اخوانهن و لا ابناء اخواتهن و لا نسائهن و لا ما ملكت ایمانهن »" . یعنی بر زنان در مورد پدران ، و پسران ، و برادران‏ ، و برادرزادگان ، و خواهرزادگان ، و زنان و مملوكهایشان باكی نیست ( 1 ) . به طور كلی بردگان اعم از جنس زن یا مرد از نظر اسلام در بسیاری از احكام استثناهائی دارند . مثلا از نظر خود پوشش و حرمت نظر ، كنیزان با زنان آزاد فرق می‏كنند . بر كنیزان واجب نیست كه سرهای خود را بپوشانند و حال آنكه بر زنان آزاد لازم است سر خود را بپوشانند . ظاهرا سر مطلب‏ خدمتكاری آنها است . علی هذا بعید نیست كه غلامان نیز چنین استثنائی‏ داشته باشند
ولی همچنانكه گفتیم از نظر فتوای فقهاء این حكم بعید است اما از طرف‏ دیگر حمل جمله « او ما ملكت ایمانهن »به خصوص كنیزان نیز بسیار مستبعد است

پاورقی : 1 - كافی جلد 5 ، صفحه . 531

اگر بخواهیم استثناء مملوك را منحصر به كنیزان بدانیم باید بگوئیم‏ زنان آزاد بر یكدیگر مطلقا محرم می‏باشند ولی كنیزان برای زنان آزاد محرم‏ نیستند مگر زنان آزادی كه مالك این كنیزان می‏باشند . و وقتی این مطلب‏ را هم بدین فتوا اضافه كنیم كه بسیاری از فقهاء پوشش را برای كنیز حتی‏ نسبت به مردان بیگانه واجب ندانسته‏اند نتیجه خیلی عجیب خواهد بود
زیرا نتیجه اینست كه كنیز بر همه مردان محرم است و زنان آزاد بر كنیزان‏ نا محرم می‏باشند . یعنی كنیز كاملا در حكم یك مرد است . البته چنین چیزی‏ درست نیست
ج - طفیلیانی كه نیازی به زن ندارند " « التابعین غیر اولی الاربه »" قدر مسلم ، این جمله دیوانگان و افراد بله را كه دارای شهوت نیستند و جاذبه‏ای را كه در زن است درك نمی‏كنند شامل می‏گردد . بعضی‏ها عمومیت‏ بیشتری در آیه قائل شده‏اند و آنرا شامل خواجگان حرمسرا نیز دانسته‏اند به‏ استناد اینكه خواجگان نیز حاجتی به زن ندارند
محرم دانستن خواجگان و آوردن آنان به حرمسراها در زمانهای قدیم براساس‏ همین فتوا بوده است
برخی دیگر در آیه تعمیم بیشتری داده‏اند و گفته‏اند شامل فقراء و مساكین‏ نیز می‏باشد ، یعنی كسانی كه وضع خاص آنان و شرائط آنان طوری است كه در این عوالم نیستند . كسی كه برای نانش معطل است و به خاطر لقمه نانی به‏ دنبال آن می‏دود و مخصوصا با فاصله طبقاتی‏ای كه بین آندو وجود دارد هرگز به فكر مسائل جنسی نخواهد بود
ولی حقیقت اینست كه این اندازه توسعه در مفهوم آیه بسیار بعید است
قدر مسلم ، همان طبقه اول است و اگر بیشتر نعمیم دهیم حداكثر اینست كه‏ طبقه دوم را مشمول آیه بدانیم
د - كودكانی كه از امور جنسی بیخبرند ، یا توانائی ندارند . " « الطفل‏ الذین لم یظهروا علی عورات النساء »" این قسمت را نیز دو جور می‏توان تفسیر كرد . كلمه " « لم بظهروا » " از ماده ظهور است و با كلمه " علی " متعدی شده است ممكن است تركیب‏ این دو كلمه مفهوم " اطلاع " را بدهد . پس معنی چنین می‏شود : كودكانی‏ كه بر امور نهانی زنان آگاه نیستند . و ممكن است مفهوم " غلبه و قدرت‏ " را بدهد ، پس معنی چنین می‏شود : كودكانی كه بر استفاده از امور نهانی‏ زنان توانائی ندارند
طبق احتمال اول مراد بچه‏های غیر ممیز هستند كه قدرت تشخیص اینگونه‏ مطالب را ندارند . اما طبق احتمال دوم مقصود بچه‏هائی است كه قدرت بر امور جنسی ندارند یعنی غیر بالغ می‏باشند هر چند ممیز بوده باشند . طبق‏ احتمال دوم اطفالی كه همه چیز می‏فهمند و نزدیك به حد بلوغ می‏باشند ولی‏ بالغ نمی‏باشند جزء استثناها هستند . فتوای فقهاء نیز بر طبق این تفسیر است
در دنباله آیه می‏فرماید : " « و لا یضربن بأرجلهن لیعلم ما یخفین من‏ زینتهن »" یعنی زنان به منظور آشكار ساختن زینتهای پنهان خود ، پای بر زمین نكوبند
زنان عرب معمولا خلخال به پا می‏كردند ، و برای اینكه بفهمانند خلخال قیمتی به پا دارند پای خود را محكم بر زمین می‏كوفتند
آیه كریمه از این كار هم نهی فرمود
از این دستور می‏توان فهمید كه هر چیزی كه موجب جلب توجه مردان می‏گردد مانند استعمال عطرهای تند و همچنین آرایشهای جالب نظر در چهره ممنوع‏ است . به طور كلی زن در معاشرت نباید كاری بكند كه موجب تحریك و تهییج و جلب توجه مردان نامحرم گردد
جمله آخر آیه چنین است : " « و توبوا الی الله جمیعا ایها المؤمنون‏ لعلكم تفلحون »"
همه به سوی خدا بازگشت كنید ، باشد كه رستگار گردید . دأب قرآن‏ اینست كه در پایان دستورها مردم را به خدا متوجه می‏سازد تا در به كار بستن فرمانهای او سهل انگار نباشند

تاریخ ارسال : جمعه 2 دی 1390 10:03 ب.ظ | نویسنده : خانم محمدقلی

لطفا دیدگاه خود را درباره این مطلب بنویسید

تاریخ ارسال : چهارشنبه 18 مرداد 1396 12:34 ب.ظ
Hey There. I found your blog using msn. This is a really well
written article. I will be sure to bookmark it and come back to read more of your useful info.
Thanks for the post. I'll certainly return.
تاریخ ارسال : جمعه 25 فروردین 1396 01:58 ق.ظ
Hi, this weekend is fastidious designed for me,
for the reason that this point in time i am reading this impressive informative piece
of writing here at my residence.

ایمیل شما نمایش داده نخواهد شد


 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر